بحران جهانی گازوئیل تا نیمه ۲۰۲۷ ادامه می‌یابد
گروه: پالایشگاه | کد خبر: ۱۹۷۹۳ | تاریخ: ۶ آبان ۱۴۰۵ - ۱۱:۱۵
به گزارش صدای پتروشیمی، بحران جهانی گازوئیل ممکن است تا نیمه سال ۲۰۲۷ ادامه پیدا کند؛ وضعیتی که در پی آسیب دیدن پالایشگاه‌های خاورمیانه و روسیه، اختلال در صادرات فرآورده‌های نفتی و به تعویق افتادن تعمیرات پالایشگاه‌ها در سایر مناطق جهان تشدید شده است.
بر اساس گزارشی به قلم ایرینا اسلاو در پایگاه خبری اویل‌پرایس، تلاش تولیدکنندگان خارج از مناطق درگیر برای افزایش تولید، تاکنون برای جبران کاهش عرضه کافی نبوده است. از سوی دیگر، افزایش فصلی تقاضا در ماه‌های سرد سال می‌تواند فشار بیشتری بر قیمت سوخت وارد کند.
در چنین شرایطی، تحلیلگران معتقدند توافق آمریکا و روسیه برای ارسال گازوئیل به بازار ایالات متحده نیز به‌تنهایی نمی‌تواند تغییر محسوسی در وضعیت عرضه جهانی ایجاد کند.
کاهش ظرفیت پالایش در خاورمیانه و روسیه
آسیب دیدن تأسیسات پالایشی در خاورمیانه یکی از عوامل اصلی محدودیت عرضه فرآورده‌های نفتی به شمار می‌رود. پالایشگاه باپکو در بحرین که در هفته‌های ابتدایی جنگ هدف حملاتی منتسب به ایران قرار گرفت، اکنون به حدود ۷۵ درصد ظرفیت کامل خود بازگشته است. با این حال، پالایشگاه جیزان عربستان سعودی همچنان از مدار تولید خارج است.
پالایشگاه جیزان با ظرفیت روزانه ۴۰۰ هزار بشکه، یکی از مراکز مهم پالایش نفت عربستان در ساحل دریای سرخ محسوب می‌شود و طی ماه‌های گذشته چندین بار هدف حمله قرار گرفته است.
هم‌زمان، صادرات گازوئیل روسیه نیز با افت قابل‌توجهی روبه‌رو شده است. طبق گزارش اویل‌پرایس، حملات پهپادی اوکراین باعث شده حدود نیمی از پالایشگاه‌های روسیه برای ماه‌ها از مدار خارج شوند. این وضعیت علاوه بر کاهش عرضه صادراتی، کمبود سوخت در بازار داخلی روسیه و اعمال ممنوعیت صادرات گازوئیل را به دنبال داشته است.
مجموع این تحولات، عرضه فرآورده‌های نفتی از دو منطقه مهم تولیدکننده را محدود کرده و فشار مضاعفی بر بازار جهانی وارد آورده است.
چرا افزایش صادرات نفت خام به معنای رفع بحران سوخت نیست؟
یکی از نکات مهم گزارش، تفاوت وضعیت صادرات نفت خام و فرآورده‌های نفتی از تنگه هرمز است. بر اساس داده‌های برخی سامانه‌های ردیابی کشتی‌ها، عبور نفت خام از این تنگه به سطوحی نزدیک به پیش از جنگ بازگشته، اما صادرات فرآورده‌های نفتی همچنان با محدودیت روبه‌روست.
حمل محموله‌های سوختی به دلیل اشتعال‌پذیری بیشتر، در شرایط حمله به کشتی‌ها با ریسک بالاتری همراه است. همچنین فرآورده‌های نفتی معمولاً با نفتکش‌های کوچک‌تری جابه‌جا می‌شوند که این مسئله می‌تواند بر روند انتقال محموله‌ها اثر بگذارد.
از سوی دیگر، پالایشگاه‌های خارج از خاورمیانه و روسیه طی ماه‌های گذشته با حداکثر ظرفیت فعالیت کرده‌اند تا بخشی از کمبود عرضه را جبران کنند. این پالایشگاه‌ها تعمیرات دوره‌ای خود را به تعویق انداخته‌اند، اما ادامه این روند می‌تواند خطر خرابی تجهیزات و توقف‌های ناخواسته تولید را افزایش دهد.
بنابراین، حتی با بهبود صادرات نفت خام، بازگشت عرضه گازوئیل به سطح عادی همچنان به احیای ظرفیت پالایشی و عادی شدن صادرات فرآورده‌های نفتی وابسته خواهد بود.
محموله روسیه کمتر از یک‌دهم مصرف روزانه آمریکا است
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، از توافق با ولادیمیر پوتین برای تأمین گازوئیل موردنیاز این کشور از روسیه خبر داده است. بر اساس گزارش اویل‌پرایس، نخستین محموله این توافق شامل حدود ۴۰ هزار تن، معادل تقریبی ۳۰۰ هزار بشکه گازوئیل با گوگرد بسیار پایین، هفته گذشته بندر پریمورسک روسیه در دریای بالتیک را ترک کرده است.
انتظار می‌رود این محموله در ۷ نوامبر به نیویورک برسد.
رابین میلز، مدیرعامل شرکت مشاوره انرژی قمَر انرژی، با اشاره به حجم محموله اعلام کرده است که میزان گازوئیل ارسالی کمتر از یک‌دهم مصرف روزانه آمریکا است.
از این رو، تحلیلگران تأثیر این توافق بر عرضه جهانی و قیمت گازوئیل را محدود ارزیابی می‌کنند. این محموله به‌تنهایی قادر به جبران کمبود موجود نیست و انتظار نمی‌رود پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در ۳ نوامبر نیز کاهش محسوسی در قیمت سوخت ایجاد کند.
تداوم قیمت بالای سوخت با نزدیک شدن به زمستان
افزایش تقاضای فصلی از دیگر عواملی است که می‌تواند محدودیت عرضه را تشدید کند. با نزدیک شدن زمستان در نیمکره شمالی، تقاضا برای سوخت‌های گرمایشی افزایش می‌یابد؛ موضوعی که به‌ویژه در آمریکا می‌تواند فشار بیشتری بر بازار گازوئیل وارد کند.
بر اساس اظهارات پاتریک دی‌هان، رئیس بخش تحلیل نفت شرکت گس‌بادی، میانگین قیمت گازوئیل در آمریکا همچنان بالاتر از ۶ دلار به‌ازای هر گالن است و قیمت بنزین نیز احتمالاً در سطحی بالاتر از ۴ دلار باقی خواهد ماند.
وی تأکید کرده است که با وجود اقدام‌های دولت آمریکا برای کاهش فشار قیمت سوخت، از جمله کاهش مالیات سوخت در برخی ایالت‌ها، قیمت‌ها همچنان بالا هستند.
طبق داده‌های ارائه‌شده در گزارش، قیمت بنزین آمریکا حدود ۴۲.۳ سنت به‌ازای هر گالن بالاتر از میانگین روز انتخابات سال ۲۰۲۲ است. قیمت گازوئیل نیز نزدیک به یک دلار در هر گالن بیشتر از میانگین ۵.۳۳ دلاری آن در روز انتخابات همان سال قرار دارد.
این ارقام نشان می‌دهد قیمت هر دو سوخت در مسیر ثبت سطوح بالاتر در روز انتخابات آمریکا قرار گرفته‌اند؛ هرچند این وضعیت لزوماً به معنای ثبت رکورد تاریخی قیمت در تمام روزهای سال نیست.
تعمیرات پالایشگاه‌ها در ۲۰۲۷ فشار عرضه را تشدید می‌کند
چشم‌انداز عرضه در سال آینده نیز با محدودیت‌هایی همراه است. بر اساس ارزیابی مؤسسه مورگان استنلی، بازار جهانی سوخت دست‌کم تا اواسط سال ۲۰۲۷ با شرایط عرضه محدود مواجه خواهد بود.
این مؤسسه مالی پیش‌بینی کرده است که در سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۷، ظرفیت پالایشی خارج از مدار به دلیل تعمیرات برنامه‌ریزی‌شده به حدود ۲.۵ برابر میزان معمول تعمیرات بهاره پالایشگاه‌ها در جهان برسد.
بخشی از این تعمیرات به دلیل تعویق برنامه‌های نگهداری در سال جاری انباشته شده است. اجرای این برنامه‌ها می‌تواند ظرفیتی بیش از مجموع ظرفیت پالایشی فعلیِ خارج از مدار در خاورمیانه و روسیه را از دسترس خارج کند.
آژانس بین‌المللی انرژی نیز در گزارش ماهانه بازار نفت اکتبر خود هشدار داده است که محدودیت عرضه گازوئیل و گازوئیل گرمایشی احتمالاً تا میانه سال آینده ادامه خواهد داشت. مجموعه این عوامل نشان می‌دهد بحران جهانی گازوئیل همچنان تحت تأثیر اختلالات پالایشی، محدودیت صادرات و افزایش تقاضای فصلی قرار دارد./تسنیم
هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید